De Consciousness Atlas is een interactieve webapplicatie die meer dan 450 bewustzijnstheorieën visualiseert. Zij is gebaseerd op het artikel van Robert Lawrence Kuhn uit 2024, "A Landscape of Consciousness". De Atlas brengt theorieën in kaart die zich richten op het fenomenale bewustzijn – het subjectieve aanvoelen van ervaring, zoals het rood van rood.
Wat de Atlas is
De Atlas is een visuele referentie die voortbouwt op de taxonomie van Kuhn. Hij presenteert het volledige geheel van theorieën tegelijk, zodat u het vakgebied visueel kunt verkennen en elke theorie kunt openen om haar vermelding te lezen, als een encyclopedie met gestructureerde vermeldingen. Elke theorievermelding toont een beknopte identiteitsregel, de conceptuele grondslag, het voorgestelde mechanisme, empirische aantekeningen, implicaties en bronnen.
Waarom dit bestaat
Bewustzijn wordt bestudeerd binnen uiteenlopende disciplines – neurowetenschap, filosofie en soms spiritueel onderzoek of onderzoek naar anomale toestanden. Kuhns artikel verzamelt en ordent honderden theorieën langs een spectrum van het meest fysieke tot het minst fysieke. De Atlas giet die ordening in een visuele vorm, zodat lezers, studenten en onderzoekers snel kunnen zien hoe verschillende standpunten zich tot elkaar verhouden en waar elke theorie zich op het spectrum bevindt.
Hoe het werkt
De theorieën zijn gegroepeerd in elf hoofdcategorieën, geordend naar hun standpunt op het spectrum van het fysieke tot het niet-fysieke: materialisme, niet-reductief fysicalisme, kwantum en dimensies, informatie, panpsychisme, neutraal monisme, dualisme, idealisme, fenomenologie, anomale toestanden en uitdagingstheorieën. De applicatie toont de volledige kaart tegelijk. Klik op een willekeurige theorie om haar gestructureerde vermelding te lezen, met verwijzingen naar canonieke bronnen en met name genoemde denkers.
Voor wie het bedoeld is
- Studenten die filosofie van de geest en cognitiewetenschap bestuderen
- Onderzoekers en docenten die een vergelijkend naslagwerk in één oogopslag zoeken
- Journalisten en schrijvers die een snelle referentie nodig hebben voor het scala aan standpunten
- Nieuwsgierige lezers die een helder overzicht willen van wat men bedoelt wanneer men over bewustzijn spreekt
Wat de Atlas niet doet
De Atlas onderschrijft of rangschikt geen theorieën. Hij is een visualisatie en referentie op basis van Kuhns taxonomie – verzamelen en presenteren, niet oordelen. Hij tracht niet het moeilijke probleem van het bewustzijn op te lossen. Hij is een hulpmiddel voor verkenning en vergelijking.
Een aantekening van Kuhn
Kuhn stelt uitdrukkelijk het doel van het project: "verzamelen en categoriseren, niet beoordelen en uitspraak doen." De Consciousness Atlas volgt die benadering. De gegevens en de structuur zijn afgeleid van Kuhns artikel; feedback en voorgestelde correcties zijn welkom, maar de applicatie is een visualisatielaag boven op het werk van Kuhn.
Kuhn was niet betrokken bij het ontwerp of de inhoud van de Consciousness Atlas, afgezien van zijn oorspronkelijke artikel 'A Landscape of Consciousness', dat de enige bron is.
Veelgestelde vragen
Wat is fenomenaal bewustzijn?
Fenomenaal bewustzijn verwijst naar subjectieve ervaring – het kwalitatieve aanvoelen van gewaar zijn, zoals de smaak van koffie of het rood van rood.
Hoeveel theorieën omvat de Atlas?
De Atlas visualiseert meer dan 450 afzonderlijke theorieën, gegroepeerd in elf brede categorieën.
Toont de Atlas welke theorie waar is?
Nee. De Atlas presenteert theorieën op neutrale wijze. Hij is een kaart, geen argument voor één bepaald standpunt.
Is de Atlas academisch?
De Atlas is gebaseerd op een academische bron – Robert Kuhns artikel uit 2024, "A Landscape of Consciousness" – en verwijst naar canonieke bronnen waar die beschikbaar zijn.
Samenvatting
De Consciousness Atlas is een eenvoudig visualisatiehulpmiddel: hij presenteert Kuhns taxonomie als één enkele, verkenbare kaart en laat gebruikers afzonderlijke theorievermeldingen openen om gestructureerde, van referenties voorziene samenvattingen te lezen. Hij is ontworpen om dit complexe vakgebied gemakkelijker overzienbaar te maken en om als praktische referentie te dienen.
Damasio’s homeostatische gevoelens en het ontstaan van het bewustzijn
Materialistische theorieën › Homeostatisch en affectief
Bewustzijn als homeostatische gevoelens
Deze theorie stelt dat het bewustzijn fundamenteel voortkomt uit innerlijke gevoelens, bekend als homeostatische gevoelens, die voortdurend de actuele toestand van het leven van het organisme ten opzichte van een ideale toestand (homeostase) representeren. Het spontane bewustzijn dat deze gevoelens verschaffen, biedt waardevolle kennis die noodzakelijk is voor doelbewuste levensregulatie en overleving.
Antonio Damasio
Hanna Damasio
What consciousness is
Bewustzijn wordt geïdentificeerd als homeostatische gevoelens—spontaan bewuste processen van hybride aard die mentale en lichamelijke kenmerken combineren. Deze gevoelens vertalen fundamentele homeostatische toestanden (bijv. honger, pijn, welbevinden).
Mind and body
De kernachtige fenomenale processen (homeostatische gevoelens) zijn hybride en combineren mentale en lichamelijke kenmerken. De geest is onlosmakelijk verbonden met de biologische processen van het lichaam, in het bijzonder de interne regulatie (interoceptie).
Mechanism
De intrinsiek bewuste status van homeostatische gevoelens, die spontaan kennis over levensregulatie en overleving levert.
Core claims
- De fundamentele wortel van het bewustzijn zijn gevoelens die verband houden met de innerlijke, homeostatische toestand van het organisme.
- Homeostatische gevoelens bezitten een 'inherente bewuste status' die spontaan cruciale kennis voor overleving verschaft.
- Bewustzijn ontstond vroeg in de evolutie via het affectieve/interoceptieve pad, voorafgaand aan het cognitieve pad.
Criticisms
Zoals veel biologische verklaringen richt deze theorie zich in de eerste plaats op de functionele en adaptieve rol van het bewustzijn (de 'gemakkelijke problemen'), waardoor het 'moeilijke probleem' (waarom homeostatische toestanden ergens naar aanvoelen) mogelijk onverklaard blijft, hoewel zij poneert dat gevoelens inherent bewustzijn bezitten.
Implications
- AI consciousness: Conditional
- Indien kunstmatige systemen een substraat kunnen bereiken dat in staat is tot complexe homeostatische regulatie en tot het genereren van de vereiste 'homeostatische gevoelens' die de toestand van het 'leven' van het systeem (of een gelijkwaardige overlevingsimperatief) weerspiegelen, dan zou AI-bewustzijn mogelijk zijn, in overeenstemming met het materialisme.
- Survival beyond death: No
- Bewustzijn is fundamenteel afhankelijk van biologische processen, in het bijzonder homeostatische gevoelens die ontstaan binnen het zenuwstelsel van complexe organismen. Er is geen voorziening voor een niet-fysische component die de dood van het biologische substraat overleeft.
- Meaning and purpose: Humanistic only
- Bewustzijn evolueerde om levensregulatie en overleving te dienen. Als materialistische theorie sluit zij aan bij de opvatting dat ultieme zin/doel ontbreken, maar dat zin en waarde door bewuste mensen worden geschapen.
- Virtual immortality: Likely
- Indien de fysische processen (met inbegrip van alle mechanismen die verband houden met het genereren van homeostatische gevoelens en de integratie ervan met cognitieve beelden) perfect zouden kunnen worden gedupliceerd in een niet-biologisch medium, zou de resulterende perfecte duplicatie van fysische toestanden een perfecte duplicatie van de mentale toestanden met zich meebrengen, en zo virtuele onsterfelijkheid mogelijk maken.
Related theories
- Friston’s Free-Energy Principle (Overlap)
- Neurobiological (Extension)
- Embodied (Compatible)
Sources
- The Feeling of what Happens: Body and Emotion in the Making of Consciousness, Antonio Damasio (1999)
- Feeling & Knowing: Making Minds Conscious, Antonio Damasio (2021)
- Feelings are the source of consciousness, Antonio Damasio and Hanna Damasio (2023)
- Homeostatic feelings and the emergence of consciousness, Antonio Damasio and Hanna Damasio (2024)
Explore all theories on the Consciousness Atlas · Compare Damasio’s homeostatische gevoelens en het ontstaan van het bewustzijn with other theories · Which theory of consciousness fits you?